Bijkomende studies met gegevens van jongeren 2017-2018

Op deze pagina geven we een overzicht van studies waarin gegevens van de jongeren (14-15 jarigen) die hebben deelgenomen aan de studie van het Steunpunt in 2017 en 2018 worden gebruikt.

Onderzoek naar het belang van pre- en postnatale blootstelling bij het ontwikkelen van chronische aandoeningen

Logo Departement Omgeving     Aanvrager: VITO, UHasselt, PIH
     Jaar aanvraag: 2020

 

Blootstelling aan vervuilende stoffen zorgt voor een daling van het aantal gezonde levensjaren. Hierbij denken we niet enkel aan fijn stof, ook voor endocrien verstorende stoffen komt steeds meer en meer wetenschappelijk bewijs ter beschikking. Het verminderen van de blootstelling in het tijdsvenster waarin het meeste effect optreedt, zal dan ook leiden tot een gezondere Vlaamse bevolking.

Omdat in het 4de Steunpunt jongeren opnieuw werden bemonsterd die ook deel hebben genomen aan het 1ste Steunpunt als pasgeborenen, kunnen we zo meer inzicht krijgen in het belang van blootstelling aan milieuvervuilende stoffen (perfluorverbindingen, lood en POPs) bij het voorkomen van chronische aandoeningen op later leeftijd (astma en allergie, neurologische aandoeningen).

Meer info: de resultaten worden verwacht tegen juni 2021

Welke gegevens worden in deze studie gebruikt?

Biomerkers van blootstelling:

  • Polygechloreerde bifenyls (PCBs 118, 138, 153, 170, 180)
  • Hexachloorbenzeen (HCB)
  • Dichlorodiphenyldichloroethylene (p,p’-DDE, afbraakproduct van DDT)
  • Lood (Pb)
  • Perfluorverbindingen (PFAS waaronder o.a. PFOA en PFOS)

Biomerkers van effect:

  • Astma en allergie
  • Neurologische ontwikkeling (NES-test, Strooptest)

Relevante covariaten o.m. leeftijd, geslacht, astma gediagnosticeerd door de arts, …

Karakterisatie van ruimtelijke typologieën naar blootstelling en gezondheidsparameters
Logo Departement Omgeving

     Aanvrager: VITO
     Jaar aanvraag: 2019

 

Het doel van deze studie is om op basis van de (publieke) ruimte of omgeving van een persoon (bijvoorbeeld opdeling stedelijk, randstedelijk, landelijk) verschillende groepen te identificeren naar blootstelling aan milieufactoren en naar voorkomen van gezondheidseffecten. Deze resultaten zullen bijdragen aan het Ruimterapport Vlaanderen (RURA).

Meer info: https://omgeving.vlaanderen.be/het-ruimterapport; de resultaten worden verwacht tegen december 2021

Welke gegevens worden in deze studie gebruikt?

Deze groepen zullen bepaald worden aan de hand van:

X,Y-Lambert coördinaten van het thuisadres

Biomerkers van blootstelling:

  • PAK’s
  • Cadmium
  • Thallium
  • Lood
  • Arseen
  • t,t’-muconzuur
  • Koolstoflading

Luchtkwaliteitsgegevens:

  • NO2
  • Ozon
  • Black carbon
  • PM2,5 en PM10

Gezondheidsparameters:

  • NO in uitgeademde lucht
  • IL-1-beta
  • pH ademcondensaat
  • 8-hydroxydeoxyguanosine
  • Komeettest
  • Micronucleus
  • Mitochondriaal DNA in bloed
  • Cognitietesten
  • Vragenlijstgegevens over astma en allergie, stress en welbevinden

Relevante covariaten o.a. leeftijd, geslacht, BMI, ijzerstatus, meteorologische parameters, familiaal astma/allergie/eczeem, roken, voedingsgegevens, socio-economische status, …

Onderzoek naar de relatie tussen aanwezigheid van ruimtegebruik en gezondheid

groene ruimteAanvrager: VITO, UHasselt
Jaar aanvraag: 2019

Om meer inzicht te krijgen in de relatie tussen groene ruimte en gezondheid, cognitie en welzijn, is het doel van deze studie om de rol van mogelijk belangrijke stress-gerelateerde mediatoren zoals cortisol en telomeerlengte in de relatie tussen cognitie en groene ruimte te onderzoeken.

Meer info: de resultaten worden verwacht tegen december 2020

Welke gegevens worden in deze studie gebruikt?

Biomerkers:

  • Cortisol
  • Telomeerlengte
  • Urinaire koolstoflading

Vragenlijstgegevens over ruimtegebruik o.a. afstand tot groen, verkeer, stress, …

Goliath: nieuwe benaderingen voor het testen van stoffen die het metabolisme verstoren
goliath

     Aanvrager: VITO, Universiteit Utrecht
     Jaar aanvraag: 2018

 

GOLIATH bestudeert de associatie tussen hormoonverstorende stoffen die het metabolisme verstoren en metabole eindpunten zoals obesitas, diabetes, stofwisselingsziekten, en zelfs cardiovasculaire stoornissen. Daarnaast tracht GOLIATH ook het mechanisme achter deze associatie te ontrafelen.

Meer info: https://goliath.wp.hum.uu.nl; de resultaten worden verwacht tegen december 2021

Welke gegevens worden in deze studie gebruikt?

Biomerkers van blootstelling met hormoonverstorende eigenschappen, o.m.

  • Perfluors
  • POP’s
  • Bisfenolen
  • Organofosfaat pesticiden
  • Ftalaten

Antropometrische metingen, o.m. gewicht, lengte, BMI, …

Eindpunten:

  • Hormoonconcentraties: geslacht- en schilklierhormonen, leptine, insuline
  • Cardiovasculaire parameters: bloeddruk, cholesterol, triglyceriden
  • Inflammatie: bloedwaarden (neutrofielen, lymfocyten,…)
  • Omics: genexpressie en dna methylatie

Relevante coviariaten, o.m. leeftijd, geslacht, roken, stress, puberteit, …

Blootstelling-effect relaties tussen blootstelling en genotoxiciteitsmerkers

logo agentschap zorg en gezondheid     Aanvrager: VITO, UHasselt, PIH
     Jaar aanvraag: 2018

 

In dit project zijn meerdere humane biomonitoringsstudies van het Steunpunt Milieu en Gezondheid en de studie in Genk-Zuid 2016-2018 samen genomen om zo de blootstelling-effect associaties te onderzoeken in een grotere groep deelnemers. De bedoeling is om zo meer inzicht te verwerven in het verband tussen de genotoxiciteitsmerkers enerzijds, en blootstelling (biomerkers), leefstijlfactoren en persoonlijke eigenschappen (vragenlijsten) anderzijds.

Meer info: http://milieu-en-gezondheid.be/gepoolde-statistische-verwerking-van-genotoxiciteitsmerkers%C2%A0in-relatie-tot-blootstellingsmerkers

Welke gegevens worden in deze studie gebruikt?

Biomerkers van blootstelling met genotoxische eigenschappen, o.m.

  • Zware metalen
  • POP’s
  • PAK’s
  • Benzeen
  • Ftalaten

Genotoxiciteitsmerkers (DNA-schade):

  • 8-hydroxydeoxyguanosine
  • Komeettest
  • Micronucleustest

Relevante coviariaten, o.m. leeftijd, geslacht, roken, weerfactoren, …

Humane biomonitoring in Europa (HBM4EU)

logo HBM4EU     Aanvrager: VITO
     Jaar aanvraag: 2017

 

HBM4EU is een groot Europees onderzoeksproject. HBM4EU maakt gebruik van humane biomonitoring om de blootstelling aan chemische stoffen van de Europese bevolking in kaart te brengen. Op die manier verwerft men meer inzicht in de relaties tussen milieu en gezondheid en kan men de risicobeoordeling van chemische stoffen verbeteren. Vlaanderen neemt deel aan dit project met de Steunpunt studie.

Met behulp van humane biomonitoringsgegevens uit verschillende landen waaronder ook België, onderzoekt men binnen HBM4EU de relatie tussen blootstellingen aan ftalaten en perfluorverbindingen (PFAS) en vroege moleculaire veranderingen die beschouwd kunnen worden als de biologische vingerafdruk van blootstelling en klinische effect biomerkers.

Meer info: hbm4eu.eu; de resultaten worden verwacht tegen december 2021

Welke gegevens worden in deze studie gebruikt?

Biomerkers van blootstelling:

  • Ftalaten
  • Perfluors

Biomerkers van effect:

  • 8-hydroxydeoxyguanosine
  • BMI
  • Puberteitsontwikkeling
  • Astma en allergie

Vragenlijstgegevens o.a. roken, alcohol, voeding, medicatie, beroep, materialen binnenshuis, verzorgingsproducten, …